Samorządy będą miały problem z uchwaleniem budżetu

0
109

954 samorządom grożą kłopoty z uchwaleniem budżetu na przyszły rok – wynika z samorządowego raportu o stanie finansów JST. W środę został on zaprezentowany podczas debaty z ministrem finansów, a następnie przekazany do kancelarii premiera.

Na posiedzeniu Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego odbyła się dyskusja o kondycji finansowej miast i gmin. O rzetelną debatę na ten temat od kilku miesięcy wnioskowali do premiera samorządowcy. W środowym spotkaniu uczestniczył minister finansów Marian Banaś.

Samorządowcy zaprezentowali przedstawicielom rządu opracowany przez siebie raport, w którym podkreślają, że finanse JST to nie tylko rosnące wpływy z PIT i CIT, o których wielokrotnie mówi szef rządu, lecz również rosnące wydatki.

„Wzrost wpływów z PIT i CIT to są pieniądze, które już zostały wydane. (…) My jesteśmy jako samorząd ogromnym pracodawcą i musieliśmy zwiększyć wynagrodzenia. Kupujemy też usługi, których ceny rosną. Wzrost naszych wydatków, które już się dokonały, jest wyższy niż te dochody, które się zwiększyły w tych latach również znacząco” – wskazywał w debacie Zygmunt Frankiewicz,  prezes Związku Miast Polskich.

Samorządowcy zwracają w raporcie uwagę m.in. na możliwe problemy z uchwaleniem przyszłorocznych budżetów ze względu na ujemną nadwyżkę operacyjną netto, czyli z uwzględnieniem zobowiązań z tytułu zaciągniętych kredytów i pożyczek. W 2018 roku ta nadwyżka wynosiła ogółem 14,4 mld zł (dane z wykonania budżetów), a w tym roku może to być sumie tylko 5,2 mld zł (dane z wieloletnich prognoz finansowych).

„To jest oczywiście pesymistyczne założenie, bo zwykle jest tak, że wykonanie na koniec roku jest wyższe niż planowane, ale nie sądzę, by doszło do poziomu zeszłorocznego. Liczba jednostek z ujemną nadwyżką operacyjną netto na dzień dzisiejszy jest zatrważająca. Jest to 31 miast na prawach powiatu, 58 powiatów i 865 gmin” – wyliczał prezydent Zygmunt Frankiewicz. „To jest stan bliski krytycznego. Do tego dochodzą planowane zmiany w podatku PIT” – dodał.

Chodzi o zerowy PIT dla młodych czy obniżenie stawki PIT z 18 do 17 proc. Po tych zmianach ubytki we wpływach z udziałów JST w podatku PIT wyniosą rocznie ponad 7 mld zł, nie licząc skutków zmian w OFE. Na tym ostatnim samorządy mają stracić ze względu na opłatę przekształceniową przy przekazywaniu środków z OFE na indywidualne konta emerytalne (IKE). „Skumulowane przyszłe dochody po nazwaniu ich opłatą, a nie podatkiem, trafią tylko do budżetu państwa. Jako podatek trafiłyby w dłuższej perspektywie w połowie do budżetów jednostek samorządu terytorialnego” – wyjaśniał szef ZMP.

Dlatego samorządowcy zaapelowali w raporcie o zrekompensowanie ubytków we wpływach JST z udziałów w podatku PIT, przekazanie JST połowy wpływów z opłaty „przekształceniowej” w związku z likwidacją OFE oraz o zwiększenie wydatków budżetu państwa na edukację i ochronę zdrowia.

Do samorządowych wyliczeń i postulatów odniósł się szef resortu finansów, Marian Banaś. „Co by tutaj nie mówić, to sytuacja zasadniczo się jednak poprawiła w samorządach w latach 2014-2019 i ona pokazuje, że dochody ogółem wzrosły” – powiedział minister. „Dane ogólne o sytuacji finansowej przeczą tezie strony samorządowej o niewystarczających środkach finansowych” – dodał.

Przytaczał dane, z których wynika, że w 2014 r. dochody JST wynosiły 194 mld 337 mln zł, podczas gdy w 2018 roku było to już 259 mld 386 mln zł, a w tym roku planowane są na poziomie 263 mld 19 mln zł. Jak mówił, wydatki ogółem również wzrastają w sposób zdecydowany. W 2014 r. była to kwota 196 mld 754 mln zł, a w 2018 roku 259 mld 386 mln zł; w tym roku sięgną 283 mld 480 mln zł.

„Nie można stwierdzać braku adekwatności posiadanych zasobów finansowych do wykonywanych zadań, jeśli wydatki majątkowe samorządów są na bardzo wysokim poziomie” – ocenił szef resortu finansów. I wyliczał: „w stosunku do 2016 r. wydatki majątkowe zwiększyły się o 36,3 proc., zaś inwestycyjne o 37,1 proc.”

„Wydatki inwestycyjne idą bardzo dobrze, wzrastają, to rodzi poważny problem finansowania. Jednak one też muszą być w jakiś sposób dostosowane do dochodów, które mają miejsce” – zaznaczył minister Banaś.

Minister wyliczał też działania rządu, które wprowadziły dodatkowe finansowanie dla jst, w tym m.in. Fundusz Dróg Samorządowych czy Fundusz Przewozów Autobusowych.

„Do uwag, które państwo przedstawili przywiązujemy olbrzymią wagę, bo traktujemy to jako naszą wspólną sprawę. Nie ma tak, że rząd swoje, a samorząd swoje. To jest jedna nasza Polska i wszyscy jednakowo się o nią troszczymy” – powiedział szef MF. „To wszystko jest do przeanalizowania, łącznie z propozycją zmiany ustawy o dochodach JST. Będziemy robić wszystko, żeby te zadania, które na samorządach spoczywają, były jak najlepiej realizowane” – zadeklarował.

Na początku sierpnia ma odbyć się spotkanie przedstawicieli resortu finansów i ekspertów ze strony samorządowej. Zaplanują oni prace zespołu, który dokona przeglądu finansów JST i wyznaczy potrzebne kierunki zmian.

Po Komisji Wspólnej przedstawiciele organizacji samorządowych przekazali Raport o stanie finansów JST do kancelarii premiera.

Źródło: Serwis PAP

BRAK KOMENTARZY